Citizens Energy Package – Πακέτο Ενέργειας για τους Πολίτες
Στις 10 Μαρτίου 2026, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δημοσίευσε το Citizens Energy Package (CEP) – Πακέτο Ενέργειας για τους Πολίτες.
Το CEP βασίζεται σε 4 βασικούς πυλώνες:
ΠΥΛΩΝΑΣ I – Μείωση των ενεργειακών λογαριασμών για τα νοικοκυριά
Δράση 1: Μείωση φόρων και εισφορών στην ηλεκτρική ενέργεια για τα νοικοκυριά στο ελάχιστο επίπεδο της Ε.Ε.
Δράση 2: Μείωση του κόστους των δικτύων για τους τοπικούς καταναλωτές
- Η Επιτροπή δημοσίευσε κατευθυντήριες γραμμές για τα τιμολόγια δικτύου. Θα συνεργαστεί στενά με τον ACER και τις εθνικές ρυθμιστικές αρχές για την εφαρμογή των κατευθυντήριων γραμμών.
- Μεταξύ άλλων, η Επιτροπή επιδιώκει να δημιουργήσει κίνητρα για τη μείωση του κόστους του δικτύου για τις ενεργειακές κοινότητες και την ενεργειακή κατανομή/διαμοιρασμό.
Δράση 3: Ενίσχυση της χρήσης καθαρών και ενεργειακά αποδοτικών τεχνολογιών
- Η Επιτροπή θα εξετάσει καινοτόμα χρηματοδοτικά σχήματα, δηλαδή σχήματα πέρα από τις απλές επιχορηγήσεις, όπως το “κοινωνικό leasing” και τη “θέρμανση ως υπηρεσία” τα οποία είναι κρατικά προγράμματα μακροχροόνιας μίσθωσης.
- Η Επιτροπή θα συνεργαστεί με τα κράτη μέλη και τους ενδιαφερόμενους φορείς, στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Συμμαχίας για τη Χρηματοδότηση της Ενεργειακής Επάρκειας, σχετικά με την εφαρμογή πρακτικών και καινοτόμων μοντέλων ενεργειακών υπηρεσιών και χρηματοδοτικών λύσεων.
Δράση 4: Ενδυνάμωση των καταναλωτών, ώστε να έχουν την φθηνότερη προσφορά και να μπορούν να αλλάζουν γρήγορα πάροχο
- Οι καταναλωτές μπορεί να χάνουν κατά μέσο όρο 152 € τον χρόνο επειδή δεν αλλάζουν πάροχο.
- Η Επιτροπή θέλει να διασφαλίσει ότι οι καταναλωτές αξιοποιούν καλύτερα αυτό το δικαίωμα, υποχρεώνοντας τους προμηθευτές ενέργειας:
- να ενημερώνουν τους πελάτες τους, μία φορά το χρόνο, για το καλύτερο διαθέσιμο τιμολόγιο και να εφαρμόζουν «συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης» (early warning systems).
Για την επίτευξη αυτού του στόχου, η Επιτροπή θα συστήσει:
- Την περιληπτική παρουσίαση των βασικών όρων και προϋποθέσεων των ενεργειακών συμβάσεων (1ο τρίμηνο 2026).
- Τυποποιημένα πρότυπα λογαριασμών ενέργειας (2027).
- Τεχνικούς κανόνες για την αλλαγή προμηθευτή (1ο τρίμηνο 2026).
ΠΥΛΩΝΑΣ II – Προστασία και ενδυνάμωση των καταναλωτών
Δράση 5: Ενίσχυση της αυτοπαραγωγής ενέργειας και του διαμοιρασμού ενέργειας μεταξύ των πολιτών
- Η Επιτροπή θέλει να αξιοποιήσει το ανεκμετάλλευτο δυναμικό των ενεργειακών κοινοτήτων και του διαμοιρασμού ενέργειας με εκτιμώμενη εξοικονόμηση: 260–550 € το χρόνο για μεμονωμένα νοικοκυριά και πιθανό οικονομικό όφελος: 440–930 € τον χρόνο για τις κοινότητες.
Για την επίτευξη αυτού του στόχου, η Επιτροπή θα εκδόσει:
- Κατευθυντήριες γραμμές για τις ενεργειακές κοινότητες και την αυτοκατανάλωση (1ο τρίμηνο 2026).
- Θα υιοθετήσει εκτελεστικό κανονισμό σχετικά με τη διαλειτουργικότητα των δεδομένων (2027).
- Θα εκδόσει πρακτικούς οδηγούς βήμα προς βήμα για τη δημιουργία ενεργειακών κοινοτήτων (2026–2027).
Δράση 6: Προώθηση της ευελιξίας μέσω συμβάσεων λιανικής
- Οι καταναλωτές μπορούν να εξοικονομήσουν έως και 40% στους λογαριασμούς ενέργειας μέσω ευέλικτων συμβάσεων.
- Για να συμβεί αυτό, οι ευέλικτες συμβάσεις πρέπει να είναι ευρέως διαθέσιμες και οι καταναλωτές πρέπει να έχουν πρόσβαση σε αξιόπιστη πληροφόρηση.
Για την επίτευξη αυτού του στόχου, η Επιτροπή:
- Θα εκδόσει κατευθυντήριες γραμμές, για την προώθηση ευέλικτων συμβάσεων (1ο τρίμηνο 2026).
- Θα εφαρμόσει τον Κανονισμό για τις απαιτήσεις και τις διαδικασίες διαλειτουργικότητας (2027).
Δράση 7: Ενίσχυση της εμπιστοσύνης των καταναλωτών
- Θα δημιουργηθεί ένας εθελοντικός Κώδικας Υπηρεσιών για τους προμηθευτές ενέργειας (4ο τρίμηνο 2026). Οι εταιρείες θα δεσμευτούν να υπερβαίνουν τις υφιστάμενες νομικές απαιτήσεις, π.χ. παρέχοντας μεγαλύτερες προθεσμίες προειδοποίησης και καλύτερη ενημέρωση για τα τιμολόγια και η Επιτροπή θα συνεργαστεί με τις Ενώσεις Καταναλωτών για τη δημιουργία του Κώδικα.
- Η Επιτροπή θα εκδώσει κατευθυντήριες γραμμές για τη διαχείριση κινδύνων και την αντιστάθμιση κινδύνου (hedging) (1ο τρίμηνο 2026).
- Η Επιτροπή θα αξιολογήσει κατά πόσο τα υφιστάμενα δικαιώματα των καταναλωτών στον τομέα της ενέργειας είναι επαρκή, ενόψει μιας πιθανής νομοθετικής πρότασης το 2029 (2028). Η αξιολόγηση αυτή, θα εξετάσει, μεταξύ άλλων, τον αντίκτυπο της τεχνητής νοημοσύνης και της ψηφιοποίησης, τις καινοτόμες μορφές συμβάσεων και τις παραπλανητικές πρακτικές τηλεμάρκετινγκ.
ΠΥΛΩΝΑΣ III – Αντιμετώπιση της ενεργειακής φτώχειας και της ευαλωτότητας
Δράση 8: Συνεργασία για τη μείωση της ενεργειακής φτώχειας
- Η Επιτροπή θα επικαιροποιήσει τις συστάσεις για την ενεργειακή φτώχεια (4ο τρίμηνο 2026) με την αντιμετώπιση του προβλήματος των αντικρουόμενων κινήτρων π.χ. Ο ιδιοκτήτης του ακινήτου πληρώνει την ενεργειακή αναβάθμιση της κατοικίας, αλλά ο ενοικιαστής επωφελείται,
- Την απλοποίηση της προσέγγισης των ευάλωτων πολιτών,
- Της χρήσης ψηφιακών εργαλείων,
- Της προώθησης καινοτόμων χρηματοδοτικών εργαλείων για την ενεργειακή αποδοτικότητα.
- Θα δοθεί τεχνική βοήθεια και καθοδήγηση προς εθνικές, περιφερειακές και τοπικές αρχές, για να μπορούν να αντιμετωπίσουν αποτελεσματικά τις ανάγκες των ευάλωτων πολιτών (2026–2028).
- Θα προκυρηχθούν νέα έργα στο πλαίσιο του προγράμματος LIFE (2026–2027). Η αρχική έκδοση του CEP ανέφερε προϋπολογισμό 6 εκατ. €, αλλά το τελικό CEP δεν αναφέρει συγκεκριμένο προϋπολογισμό.
- Η Επιτροπή θα εκδόσει κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με τρόπους προστασίας των καταναλωτών, κατά την παροπλισμό του δικτύου φυσικού αερίου.
Δράση 9: Προστασία των ευάλωτων πολιτών από αποσυνδέσεις
- Το 2024, 31 εκατομμύρια Ευρωπαίοι καθυστέρησαν να πληρώσουν τους λογαριασμούς κοινής ωφέλειας.
Για τον λόγο αυτό, πρέπει να εκδοθούν:
- Κατευθυντήριες γραμμές για τις διακοπές παροχής, με στόχο την προώθηση βέλτιστων πρακτικών, όπως τα συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης (2ο–3ο τρίμηνο 2026), με τη συμμετοχή των Ενώσεων Καταναλωτών στη διαδικασία.
ΠΥΛΩΝΑΣ IV – Εφαρμογή της υφιστάμενης νομοθεσίας της Ε.Ε.
- Η Επιτροπή θα συνεργαστεί με τα κράτη μέλη και τους ενδιαφερόμενους φορείς για να βοηθήσει στην εφαρμογή και την επιβολή της νομοθεσίας της Ε.Ε.
- Το Citizens Energy Forum, αναμένεται να αποτελέσει βασικό σημείο, για την ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών.
Για καταγγελίες ή περισσότερες πληροφορίες, ας απευθυνθούμε στο ΚΕ.Π.ΚΑ., τηλ. 2310-233333, ώρες 09:00 – 14:30.
To ΚΕ.Π.ΚΑ. έχει αναλάβει 2 προγράμματα χρηματοδοτούμενα από την Ευρωπαϊκή Ένωση: Dash-Board που αφορά τη συμβουλευτική υπερχρεωμένων νοικοκυριών και IDEA που αφορά την καταπολέμηση του ψηφιακού αναλφαβητισμού.


Χρηματοδοτούνται από την Ευρωπαϊκή Ένωση στο πλαίσιο των Σ.Χ.: 101196249 και 101195628. Ωστόσο, οι απόψεις και οι γνώμες που εκφράζονται είναι αποκλειστικά του/των συγγραφέα/ων και δεν αντανακλούν κατ' ανάγκη τις απόψεις και τις γνώμες της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή του Ευρωπαϊκού Εκτελεστικού Οργανισμού Έρευνας (REA). Ούτε η Ευρωπαϊκή Ένωση ούτε η χορηγούσα αρχή μπορούν να θεωρηθούν υπεύθυνοι γι' αυτές.
